Cheat Sheet'ler

Tek bakışta her şey

Prompt formülleri, teknikler, model seçim tablosu ve güvenli kullanım — örnekli, net ve uygulanabilir.

1 · Prompt Formülleri

Parçaları sırayla doldur

RTCF

Formül
[Rol] + [Görev] + [Bağlam] + [Format]
Örnek
Kıdemli bir pazarlamacı gibi davran. Şu ürün için 3 reklam başlığı yaz. Ürün: el yapımı kahve. Hedef kitle: ofis çalışanları. Format: numaralı liste, her biri en fazla 8 kelime.

Ne zaman: Günlük işlerin çoğu için en hızlı, en net kalıp.

CO-STAR

Formül
[Bağlam] · [Amaç] · [Stil] · [Ton] · [Kitle] · [Yanıt formatı]
Örnek
Bağlam: yeni bir mobil uygulama tanıtıyoruz. Amaç: indirme artışı. Stil: enerjik. Ton: samimi. Kitle: üniversiteliler. Format: 1 LinkedIn gönderisi + 3 hashtag.

Ne zaman: Pazarlama ve içerik; üslubu ve hedef kitleyi netleştirir.

RISEN

Formül
[Rol] · [Talimat] · [Adımlar] · [Hedef] · [Kısıtlar]
Örnek
Rol: iş analisti. Talimat: bu CSV'yi analiz et. Adımlar: 1) trendleri bul 2) anomalileri işaretle 3) öneri ver. Hedef: yöneticiye 1 sayfa özet. Kısıt: en fazla 200 kelime.

Ne zaman: Çok adımlı, kısıtlı ve yapılandırılmış görevler.

2 · Teknikler

Zayıf yerine güçlü prompt

Few-shot (örnek ver)

Modele 2-3 örnek göster; deseni taklit etsin. Tutarlı format isteyince çok işe yarar.

❌ Bu yorumların duygusunu söyle.
✅ Örnek: ‘Harikaydı’ = Olumlu, ‘Berbat’ = Olumsuz. Şimdi şunu sınıflandır: ‘Fena değil ama pahalı’.

Düşünce Zinciri (CoT)

‘Adım adım düşün’ dedirtmek matematik, mantık ve çok adımlı işlerde doğruluğu artırır.

❌ Bu problemi çöz: ...
✅ Bu problemi adım adım düşün, her adımı göster, sonra net cevabı en sona yaz: ...

Rol Verme

Modeli bir uzman kimliğine sokmak ton, derinlik ve terminolojiyi yükseltir.

❌ Hukuki riskleri açıkla.
✅ 10 yıl deneyimli bir sözleşme avukatı gibi davran; aşağıdaki metnin 3 riskini ve her birine bir öneriyi maddele.

Format & Negatif

Çıktı formatını net söyle; istemediğini de belirt. Sınır koymak kaliteyi artırır.

❌ Bana bir plan ver.
✅ Markdown tablo olarak ver (sütunlar: Hafta, Hedef, Kaynak). Jargon kullanma, 6 satırı geçme.
3 · Hızlı Tablolar

Hangi iş, hangi ayar

Hangi iş için hangi AI?

İşÖnerilen araç
Yazı & analizChatGPT, Claude
GörselMidjourney, Ideogram
VideoRunway, Sora
Ses & müzikElevenLabs, Suno
KodCursor, GitHub Copilot
Otomasyonn8n, Make, Zapier
Otonom görevManus, Devin
Arama + kaynakPerplexity

Sıcaklık (temperature) rehberi

DeğerKarakterKullan
0 – 0.3Kararlı, tekrarlanabilirKod, veri, özet, çeviri
0.4 – 0.7DengeliGünlük yazı, e-posta, açıklama
0.8 – 1.2Yaratıcı, çeşitliBeyin fırtınası, hikâye, slogan
4 · Görsel & Güvenlik

Görsel üretimi ve doğru kullanım

Görsel Prompt Yapısı

Formül
[Özne] + [Stil] + [Işık] + [Kompozisyon] + [Renk] + [Teknik] + [Negatif]
Örnek
Minimal bir kahve logosu, düz vektör stil, yumuşak ışık, ortalanmış, 2 renk, beyaz zemin, yüksek kontrast --no text, gölge

İpucu: Sonda --no ile istemediklerini ele (yazı, filigran, bozulma).

Güvenli & Doğru Kullanım

  • Hassas/kişisel veriyi (TC, şifre, müşteri bilgisi) paylaşma.
  • Önemli çıktıyı mutlaka doğrula — AI ‘halüsinasyon’ yapabilir.
  • İddialar için kaynak iste.
  • Telif ve gizliliğe dikkat et.
  • Son kararı her zaman sen ver.

Yaygın Hatalar

  • Belirsiz istek (‘bir şeyler yaz’).
  • Tek promptta 5 işi birden istemek.
  • Çıktı formatını söylememek.
  • Bağlam/örnek vermemek.
  • Tek seferde mükemmel beklemek — iterasyon şart.
Hazır prompt kütüphanesine git →